حسین حسن‌زاده

حسین حسن‌زاده

«کاشکی هستی زبانی داشتی / تا ز هستان پرده‌ها برداشتی» (مولوی)
حسین حسن‌زاده

حسین حسن‌زاده

«کاشکی هستی زبانی داشتی / تا ز هستان پرده‌ها برداشتی» (مولوی)

دلستر!

آیا می‌دانستید دلستر رو برعکس کنید چی می‌شه؟

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

خُب، معلومه. می‌ریزه!

جدی داشتی برعکس می‌خوندی‌ش!

خسته نباشی واقعاً!


Peaceful New Year

!I wish you a “Peaceful” New Year

برای‌تان سال نو «صلح‌آمیزی» آرزو می‌کنم!


شرلوک هومز یا شرلوک هولمز؟

در زبان انگلیسی، هنگامی که همخوان «l» پیش از همخوان «m» بیاید، خوانده نمی‌شود؛ به طور مثال، «l» در واژه‌های salmon (ماهی آزاد)، palm (کف دست) و calm (آرام) ناخواناست. براساس این قاعده، «l» در واژه Holmes نیز ناخواناست و نباید تلفظ شود. از این رو، صورت «شرلوک هومز» مطابق قاعده و لذا درست‌تر است. بسیاری از فرهنگ‌ها فقط همین صورت تلفظ را آورده‌اند. با این حال، فرهنگ مِریِم وبستر هر دو صورت تلفظ (یعنی هم با «l» و هم بدون «l») را ضبط کرده است (دسترسی در 1394/10/1):


 

لذا، صورت دوم (یعنی «شرلوک هولمز») را، ظاهراً به علت رواج آن، نمی‌توان غلط دانست. اما، از سویی، باید توجه داشت که امروزه بیشتر فرهنگ‌ها (اگر نه همه آنها) «توصیف‌گرا» هستند و نه «تجویزگرا». بنابراین، اصلاً بعید نیست که این واژه در اصل مطابق قاعده تلفظ می‌شده است: «شرلوک هومز»، اما برخی یا بسیاری از افراد آن را، شاید از روی  املای آن، به صورت «شرلوک هولمز» تلفظ می‌کرده‌اند. و لذا، این تلفظ اخیر کم‌کم رواج نسبی یافته و وارد فرهنگ‌ها، از جمله فرهنگ «مِریِم وبستر»، شده باشد. به هر حال، هر دو صورت ظاهراً در زبان انگلیسی رایج است، اگرچه صورت «شرلوک هومز»، از سویی، رایج‌تر و، از سوی دیگر، مطابق قاعده و لذا درست‌تر است.


اما باید توجه داشت صورت «شرلوک هولمز»، با اینکه در زبان فارسی ظاهراً رایج‌تر است، با نظام آوایی این زبان سازگاری ندارد. به بیان دیگر، الگوهای هجایی زبان فارسی به طور سنتی عبارت‌اند از:

 (مثلاً، «ما»، «با» و «یا») 1. CV

  (مثلاً، «کار»، «باز» و «دیر») 2. CVC

  (مثلاً، «داشت»، «ماست» و «دَست») 3. CVCC


یعنی در انتهای هجاهای فارسی نمی‌توان بیش از دو همخوان را پی‌درپی کنار هم آورد، در حالی که در واژه «هولمز» سه همخوان «m»، «l» و «z» پی‌درپی و بدون هیچ واکه‌ای کنار هم آمده‌اند. بنابراین، این همنشینی همخوان‌ها ناسازگار با نظام آوایی زبان فارسی است. به بیان ساده‌تر، تلفظ صورت دوم، «هولمز»، برای فارسی‌زبانان سخت‌تر است، اگر ناممکن نباشد. از این رو، پیشنهاد می‌شود در زبان فارسی صورت درست‌تر و سازگارتر «شرلوک هومز» را به کار بریم. شایان ذکر است ظاهراً مترجم سرشناس «ماجراهای شرلوک هومز؛ کارآگاه خصوصی»، کریم امامی (1374)، ضبط صحیح نام این کارآگاه را «شرلاک هومز» ذکر کرده است (ویکی‌پدیا: دانشنامه آزاد، ذیل «شرلوک هولمز»، دسترسی در 1394/10/1).



یادداشت‌ها:

ـ ویکی‌پدیا: دانشنامه آزاد (دسترسی در 1394/10/1)

- Merriam Webster Dictionary and Thesaurus (accessed December 22, 2015)


آیا می‌دانستید

 در برخی از زبان‌ها، به ویژه ژاپنی، چینی، ویتنامی و تایلندی، نقش اصلی ساخت‌ مجهول (و ساخت مجهول‌مانند، مثلاً، در زبان چینی) بیان ناملایمات [adversity] است. در این زبان‌ها، کاربرد سنّتی مجهول عبارت است از گزارش رویدادهای ناگوار. به طور مثال، در زبان ژاپنی، می‌گویند: «بر سر من باران باریده شد» تا اینکه «بر سر من باران بارید.» (Baker 2011: 116)

 

یادداشت‌ها:

- Baker, M. (2011). In Other Words. UK: Routledge.

نرم‌افزار ویراست‌یار

نرم‌افزار «ویراست‌یار» افزونه‌ای برای مایکروسافت وُرد است، که برای استفادهٔ کاربران فارسی‌زبان طراحی شده است. از قابلیت‌های ویراست‌یار می‌توان به اصلاح خطاهای املایی، اشتباهات ویرایشی و نشانه‌گذاری، و نیز استانداردسازی متون فارسی اشاره کرد. فهرست کامل قابلیت‌های ویراست‌یار را می‌توانید در صفحهٔ قابلیت‌های ویراست‌یار ببیندید. ویراست‌یار به‌صورت رایگان و متن‌باز عرضه می‌شود و از نسخه‌های متفاوت مایکروسافت وُرد و ویندوز پشتیبانی می‌کند (تصویر زیر). این نرم‌افزار را می‌توانید از وبگاه ویراست‌یار دانلود کنید.




در زیر، تصاویری از این نرم‌افزار را ملاحظه می‌کنید:

ادامه مطلب ...

جاهل!

«جاهل» چیست؟

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

جایی که «هل» در‌ آن نگهداری می‌شود!


«با این تفاصیل» یا «با این تفاسیر»؟

«تفاصیل» صورت جمع «تفصیل» است و «تفاسیر» صورت جمع «تفسیر». از سویی، تفصیل یعنی «بیان‌کردن مطلبی با جزئیات کامل و طولانی؛ شرح و بسط دادن» (فرهنگ بزرگ سخن، ذیل «تفصیل»)، اما تفسیر یعنی «شرح‌کردن جزء‌‌به‌جزء مطلب برای روشن شدن معنی آن و مقصود نهایی گوینده» (همان: ذیل «تفسیر»). از سوی دیگر، «با این تفاصیل» یعنی «با توجه به این تفصیل‌ها»، در حالی که «با این تفاسیر» یعنی «با توجه به این تفسیرها». از این رو، «با این تفاصیل» به معنای «با این تفاسیر» نیست. اما بیشتر مواقع «با این تفاسیر» را اشتباهاً، شاید به علت نزدیکی و شباهت تلفظ، به جای «با این تفاصیل» به کار می‌برند. لذا، پیشنهاد می‌شود هریک را در جای مناسب خود به کار ببریم.


ـ پس، با این تفاسیر، باید چاره‌ای اندیشید. (کاربرد نادرست)

ـ پس، با این تفاصیل، باید چاره‌ای اندیشید. (کاربرد درست)

 

یادداشت‌ها:

ـ انوری، ح. (سرویراستار). (1381). فرهنگ بزرگ سخن. (8‌‌جلد). تهران: سخن.


آیا می‌دانستید

نیم‌کره چپ مغز نسبت به نیم‌کره راست در پردازش داده‌های زبانی از برتری برخوردار است؟ (Yule 2014: 161) به بیان دیگر، پردازش‌های تحلیلی‌تری‌ نظیر بازشناسی ریزه‌کاری‌های ظریف‌تر ساختار آواها، واژه‌ها و گروه‌ها در زنجیره‌های سریع در نیم‌کره چپ مغز روی‌ می‌دهد و پردازش‌های کل‌‌نگرانه‌ای نظیر شناسایی ساختارهای کلی‌تر در زبان و تجربه در نیم‌کره راست (ibid: 163).

 

یادداشت‌ها:

- Yule, G. (2014). The Study of Language. 5th edition. UK: Cambridge.


نرم‌افزار گولدن‌دیکت

گولدن‌دیکت [GoldenDict] نرم‌افزاری رایگان است که می‌توانید بر روی آن فرهنگ‌های مختلف را نصب کنید و از آن بهره ببرید. نسخهٔ کامپیوتری این نرم‌افزار به همراه بسیاری از فرهنگ‌های معروف را می‌توانید از اینجا دانلود کنید. و نسخهٔ همراه آن را می‌توانید از بازار یا از اینجا دانلود کنید. در زیر، صفحاتی از این نرم‌افزار را ملاحظه می‌کنید.



ادامه مطلب ...

باز نشستگان!

یکی جلوی بانک باز نشسته بود!

بهش گفتند: چرا باز نشسته‌ای؟

گفت: چون توی اخبار شنیده‌ام دولت به بازنشستگان وام می‌ده!